• Photos from Greece

    Events of Press Office

    Click to go to Events of Press Offce site















Αναδρομική έκθεση του Νικολάου Λύτρα από 19 Μαρτίου στην Αθήνα

( ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ)  Με την ευφορική ζωγραφική του Νικολάου Λύτρα, υμνητική της ζωής, της νεότητας, της ελληνικής φύσης που αναγεννάται κάτω από το διάφανο φως, υποδέχεται την άνοιξη η Εθνική Πινακοθήκη. Πρόκειται για την πρώτη μεγάλη αναδρομική έκθεση με περίπου 100 πίνακες του Τήνιου ζωγράφου Νικολάου Λύτρα (1883-1927) που θα εγκαινιάσει την Τέταρτη 19 Μαρτίου, στις 20.00, ο Προέδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας.
Γιος του επίσης διακεκριμένου ζωγράφου Νικηφόρου Λύτρα, ο Νικόλαος Λύτρας σπούδασε, όπως και ο πατέρας του, στην περίφημη Ακαδημία του Μονάχου. Από παιδί είχε εξοικειωθεί με το σχέδιο και τα χρώματα. Η φοίτησή του στη «συντηρητική» Ακαδημία του Μονάχου αντί να κατευνάσει τη δημιουργικότητα του, τον ώθησε να αναζητήσει με μεγαλύτερο πάθος το προσωπικό του ιδίωμα στη ζωγραφική.
Στην τετραετία των σπουδών του στο Μόναχο (1907-1911), η Γερμανία αποτελούσε το επίκεντρο ενός καλλιτεχνικού αναβρασμού με τη δημιουργία των εξπρεσιονιστικών ομάδων «Γέφυρα» και «Γαλάζιος Καβαλάρης» και τη δράση σημαντικών καλλιτεχνών (Κίρχνερ, Σμιτ, Καντίσκι, Μάκε, Κλέε κ.ά.) που επιχειρούσαν την ανατροπή των ακαδημαϊκών συμβάσεων στην τέχνη με έργα που κυριαρχούνταν από εκθαμβωτικά χρώματα και, συχνά, από μυστικιστικές, οραματικές εικόνες. Ο Νικόλαος Λύτρας, αν και γνώστης των αλλαγών της γερμανικής τέχνης, δεν ακολούθησε πιστά κάποιο από τα ρεύματα της εποχής του. Διεκδίκησε την ελευθερία της προσωπικής του έκφρασης, χωρίς τελικά η τέχνη του να μπορεί να ενταχθεί σήμερα στα αυστηρά όρια κάποιου κινήματος.

Υπήρξε, όπως σημειώνει η κριτική, ένας αυθεντικός ζωγράφος του βλέμματος, ο γνησιότερος εκπρόσωπος του πρώιμου ελληνικού υπαιθρισμού. Με τη ζωγραφική του να αντιστέκεται πάντοτε στην αφήγηση, την αλληγορία και το συμβολισμό, χωρίς να χάνει τη στοχαστική της δύναμη.

Για την ζωική ευφορία της τέχνης του, την «παστόζικη έμφορτη με καθαρό χρώμα πινελιά του», γράφει η διευθύντρια της Πινακοθήκης Μαρίνα Λαμπράκη- Πλάκα, τονίζοντας ακόμα την ιδιόμορφη σχέση της ζωγραφικής του με το φως: «Ενα φως αμείλικτο στην οξύτητά του, που “γράφει” με έμφαση τα περιγράμματα των μορφών και προβάλλει σκιές βαριές “σαν σίδερο”, όπως τις έβλεπε ποιητικά ο Γιάννης Ρίτσος. Αυτή η προβολή μιας σκούρας σκιάς μέσα στα ολόφωτα, ηλιοκαμένα ύπαιθρα του Νίκου Λύτρα, που αποδίδονται με θερμές ώχρες, εντείνει το φωτοτροπισμό των έργων του. Πράγματι λίγοι Ελληνες ζωγράφοι κατανόησαν τόσο βαθιά την ιδιοτυπία του ελληνικού φωτός και κατόρθωσαν να βρουν το πλαστικό ιδεόγραμμα για να το ερμηνεύσουν ζωγραφικά».Ο Νικόλαος Λύτρας συμμετείχε επίσης στην καλλιτεχνική σκηνή της εποχής του ενδυναμώνοντας την καθιέρωση των μοντερνιστικών κινημάτων στην Ελλάδα. Πρωτοστάτησε στη δημιουργία της «Ομάδας Τέχνης», τον Αύγουστο του 1917, η οποία συσπείρωσε τους εκπροσώπους της ελληνικής πρωτοπορίας: Παρθένη, Μαλέα, Τριανταφυλλίδη, Περικλή Βυζάντιο, Κογεβίνα, Τόμπρο κ.ά. Στη σύντομη ζωή του πρόλαβε, επίσης, να διδάξει στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας, να αλλάξει τη δομή και το ρόλο των εργαστηρίων της και να μεταφέρει στους μαθητές τη ζωντάνια των νέων ρευμάτων και μια νέα οπτική της τέχνης και της διδασκαλίας της.Την αναδρομική έκθεση του Νικολάου Λύτρα στην Πινακοθήκη επιμελείται η ιστορικός Τέχνης Αφροδίτη Κούρια.

               ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΡΟΥΖΑΚΗΣ  ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – 05/03/2008 (http://www.enet.gr/online/online_hprint?q=%CB%FD%F4%F1%E1%F2&a=&id=77621928  )

Φωτογραφίες:

Αυτοπροσωπογραφία του Νικολάου Λύτρα

«Βάρκα με πανί» (Πάνορμος Τήνου). Λάδι σε μουσαμά

«Η πράσινη ομπρέλα». Λάδι σε μουσαμά