Πολωνική ζωγραφική στο Μουσείο Φρυσίρα

"Η γυναίκα με γάντι" του πολωνού ζωγράφου Γκρ. Βνιεκ

Το Μουσείο Φρυσίρα στο κτίριο της Μονής Αστερίου 3 στην Πλάκα έχει κερδίσει μέσα στα χρόνια τον ρόλο του Ιδρύματος όπου μπορείς να δεις συστηματικά σύγχρονη παραστατική ζωγραφική.
Από τις 14 Απριλίου στη γνωστή εκθεσιακή σειρά του «Το βλέμμα του ζωγράφου» κεντρικό πρόσωπο είναι ο Πολωνός ζωγράφος Γκρέγκορ Βνιεκ. Εκτός από την παρουσίαση της ζωγραφικής του ο εικαστικός, εκπρόσωπος της ομάδας νέων αναπαραστατικών ζωγράφων από την Κρακοβία, έχει επιλέξει να δείξει και 70 έργα συναδέλφων του από τη συλλογή του Μουσείου Φρυσίρα. Στους εκθεσιακούς χώρους φιλοξενούνται, μαζί με τα δικά του έργα, συνολικά 150 πίνακες. Συνεκτικό στοιχείο όλων είναι η χωρίς ενοχές και συμπλέγματα επιστροφή της ζωγραφικής στην παράδοση της αναπαράστασης. Δεν πρόκειται, όμως, για μια στείρα επιστροφή στις κατακτήσεις του παρελθόντος, αλλά για τέχνη που εμπλέκει δημιουργικά τη ζωγραφική με τις σύγχρονες καλλιτεχνικές αναζητήσεις.
Ο Γκρ. Βνιεκ ακολούθησε τη συμβουλή του σπουδαίου Γερμανού ζωγράφου Γκέρχαρντ Ρίχτερ, που θεωρούσε ζωγράφο εκείνον που μπορούσε να στηριχτεί σε μια βαθιά αγάπη για τον άνθρωπο και να τον τοποθετήσει στο επίκεντρο του εικαστικού του σύμπαντος. Σε κάθε ευκαιρία επισημαίνει το ενδιαφέρον του για την ανθρώπινη μορφή, το περιβάλλον και την ύπαρξή της. «Το θέμα είναι πολύ σημαντικό, με οδηγεί εγγύτερα στο πρωτογενές», έγραφε σε κατάλογο παλαιότερης έκθεσής του. Και πρόσθετε: «Επιλέγω θέματα με ισχυρό συναισθηματικό αντίκτυπο -αιφνίδιες ασθένειες, τυχαία περιστατικά (π.χ. η πτώση ενός δέντρου, η τοποθέτηση ενός φράχτη, κατασκευαστικά έργα), σκηνές της καθημερινότητας, της φτώχειας και της ανέχειας. Κατανοώ πως πρόκειται για δύσκολα θέματα, όμως νιώθω ταυτόχρονα πως απαιτούν άμεση δράση, εξπρεσιονιστικές φόρμες, βίαια χρώματα, δυναμικά καδραρίσματα. Αναζητώ τον δικό μου τρόπο θεώρησης του σύγχρονου ανθρώπου. Θέλω να πλησιάσω όσο γίνεται περισσότερο την αλήθεια, να πάω πέρα από τα τείχη που δεν κρύβουν τίποτα πίσω τους».
Είναι εμφανές ότι ο Πολωνός ζωγράφος δεν δίστασε ποτέ να παρουσιάσει τη δυστυχία της καθημερινότητας και ότι δεν υπέκυψε στους κανόνες της ανώδυνης διακοσμητικής τέχνης, που συνεπήρε τόσους συναδέλφους του σε όλη την Ευρώπη. Κατάφερε να διατηρήσει ζωηρό το ενδιαφέρον του για κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα σχετικά και με τη σημασία της ιστορικής μνήμης εν μέσω των σαρωτικών αλλαγών που επήλθαν τις τελευταίες δεκαετίες στις πρώην κομμουνιστικές χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Ο Γκρ. Βνιεκ δεν δυσκολεύτηκε να επιλέξει 70 και πλέον έργα συναδέλφων του από τη συλλογή του Μουσείου Φρυσίρα και να επιμεληθεί την έκθεση που παρουσιάζεται παράλληλα με τη δική του. Με τους περισσότερους από αυτούς μοιράζεται το ίδιο πάθος και παρόμοιες αναζητήσεις. Ανάμεσά τους βρίσκονται πίνακες των Αντρέα Μαρτινέλι, Ζαν Ρουστέν, Πίτερ Μπλέικ, Κλάιβ Σμιθ, Απόστολου Γεωργίου, Κρίστοφερ Λεμπρούν, Αλέξη Βερούκα, Πάουλα Ρέγκο, Βικτόρια Ράσελ, Μπραν Ρενό, Δημήτρη Τζαμουράνη κ.ά.
«Οι καλλιτέχνες που επέλεξα είναι καλλιτέχνες για τους οποίους το μάτι και η εξαντλητική παρατήρηση του χώρου και της μορφής έχουν καίρια σημασία. Συνηθίζουμε να αναφερόμαστε στο μάτι ή και στο χέρι του ζωγράφου, όμως υπάρχει επίσης και η διάνοιά του η οποία ενεργοποιεί την καλλιτεχνική δημιουργία», σημειώνει ο Γκρ. Βνιεκ. Αναφέρεται με ενθουσιασμό στη δουλειά των συναδέλφων του. «Βαθύτατα μου κέντρισε το ενδιαφέρον ο τρόπος που ο Πίτερ Μπλέικ προσπάθησε να προσεγγίσει την ανθρώπινη μορφή ως κάτι καλυμμένο, δύσμορφο, χωρίς αναλογίες, επιλέγοντας τη φιγούρα του νάνου, παραπέμποντας στους νάνους του Βελάσκεθ αλλά και στον μυθικό κόσμο του Ζορό, του γενναίου υπερασπιστή των καταπιεσμένων που εξελίχθηκε σε σύμβολο της pop κουλτούρας».
Διάρκεια έκθεσης έως 30 Σεπτεμβρίου.
(Πηγή: Ελευθεροτυπία, 14/4/2010)